Engel IB144 Uživatelský manuál stáhnout pdf (Strana 343)

288

king voor als tijdelijke eigenschap; het

gezegd hebben

wordt dus hier voorgesteld

als tijdelijke eigenschap van het onderwerp

hij;

het wordt hier dus als naamwoordelijk

praedicaat aan

hij

toegekend; het vormt hier bij

hij

eene praedicatieve bepaling.

Juist omdat de zoogenaamde beknopte bijzinnen

zindeelen

zijn, die door een bijzin

kunnen worden

vervangen

, is voor hen in deze wijze van beschouwen geen plaats.

Wie zich alleen bezighoudt met de wijze van voorstellen, beschouwt een zindeel

als zindeel en vervangt het niet door een bijzin; die let op den

vorm

, waarin dat

zindeel is uitgedrukt, en tracht zich rekenschap te geven van de betrekking, die door

dien vorm wordt aangewezen. Dat dit laatste soms zeer moeielijk is, zal ik volstrekt

niet ontkennen; maar dat men alleen van dit standpunt er ooit toe zal kunnen

geraken, bestaande moeielijkheden te verklaren, geloof ik stellig. De andere methode

toch beschouwt die moeielijkheden niet, maar vermijdt ze door vervanging, wat m.i.

nooit tot oplossing kan leiden. Ten opzichte van tal van andere deelen der

zinsontleding zou dit verschil in standpunt nog kunnen worden uiteengezet; maar

aangezien die niet te maken hebben met praedicatieve bepalingen of beknopte

bijzinnen, is het hier de plaats niet, zulks uitvoerig aan te toonen.

We letten bij de ontleding hier dus alleen op de wijze van voorstellen en dan

behooren de hier voorkomende adjectieven en deelwoorden tot de praedicatieve

bepalingen en kan verder de betrekking, die door den spreker bedoeld wordt

tusschen de toekenning van het praedicaatswoord en die van het gezegde in den

zin aan hetzelfde onderwerp, langs den weg van redeneering worden verklaard.

Die betrekking kan nog van geheel anderen aard zijn. Vooreerst kan de koppeling

tusschen onderwerp en gezegde in den zin, dus de uitgedrukte koppeling, afhankelijk

gesteld worden van de niet uitgedrukte koppeling tusschen onderwerp en

praedicatieve bepaling, zooals b.v. in:

naar het uiterlijke oordeelende

moet ik zeggen

dat hij mij wel aanstaat; eenmaal bij de beurs gekomen

kan ik den weg naar het

station zelf wel vinden; op een grooten afstand gezien schijnen ons de voorwerpen

veel kleiner toe

. In deze zinnen wordt het

al of niet moeten zeggen

afhankelijk gesteld

van het

al of niet naar het uiterlijk oordeelen

; het

al of niet kunnen vinden

van het

al of niet bij de beurs gekomen zijn

; het

al of niet kleiner toeschijnen

van het

al of

niet op een grooten afstand gezien zijn

. Men ziet aanstonds, dat deze betrekking

dezelfde is als die tusschen een voorwaardelijken bijzin en den hoofdzin; reden,

waarom deze praedicaatswoorden wel eens gerekend worden tot de beknopte

voorwaardelijke bijzinnen. Dat wij dit hier niet doen, volgt uit hetgeen over den

beknopten bijzin hierboven is gezegd.

Eene andere betrekking is in zooverre met de pas beschouwde verwant, dat we

hierbij ook te letten hebben op den invloed der niet uitgedrukte koppeling der

praedicatieve bepaling op de uitgedrukte koppeling in den zin. Nu echter is er van

afhangen geen. sprake; de praedicatieve bepaling wordt hier gegeven, om

uitdrukkelijk te kennen te geven, dat hare koppeling niets ver-

Taal en Letteren. Jaargang 2

1 2 ... 338 339 340 341 342 343 344 345 346 347 348 ... 439 440

Komentáře k této Příručce

Žádné komentáře

Engel IB144 Uživatelský manuál Strana 343

Komentáře k této Příručce

Související produkty a manuály pro ne Engel IB144