Engel IB144 Uživatelský manuál stáhnout pdf (Strana 52)

kunst vermag den wil der winden onder zijn gebied te brengen. De Natuur kent geen

onderscheid des persoons; aan het spel der golven prijs gegeven, zijn de Graaf en

zijne leenmannen gelijk; de kostbare heerlijkheid, waarin de machtigen hun

meerderheid ten toon spreiden, acht zij niet. Op de wateren heeft straks de

onvermijdelijke ontmoeting met het Fatum plaats, de ommezwaai die de katastrophe

voorbereidt. Die katastrophe-zelf is geen slag van menschen tegen menschen om

de eer van den oorlogskans: aan het bloed der Friezen heeft de beroering der Natuur

zich medegedeeld, de storm is in hunne harten gevaren, de mensch is daemon

geworden: Het is de laatste worsteling van 's Graven fierheid met de ontketende

natuurmachten. Zoo hier echter slechts ééne overwinning mogelijk was, het is ook

de verheffing van het schoone in zijn tragischen ondergang. Daarom mocht de Graaf

niet

vallen door de hand van Adeelen; moesten vijftig knotsen hem onbekend

verpletteren, opdat niemand zeggen mocht zijn sterkere te zijn geworden. De fout

van het tweede deel, waarin de foplust van Van Lennep ons, in de gezellige drukte

der intrige, de betrekking van den kerkvoogd tot zijn wereldlijken Heer, als

medestander en dienaar van het Fatum, te zeer uit het oog deed verliezen, wordt

op verrassende wijze hersteld op het oogenblik, dat wij den Bisschop aantreffen te

midden der Hollandsche vloot en den welbekenden Van Arkel in hem herkennen.

Zoo kan men bladzijden vullen ten bewijze, dat de schrijver met groote juistheid

zijne voorstellingen geobjectiveerd heeft, overal waar het hun niet aan bepaaldheid

ontbroken heeft. Terloops herinneren wij aan de gadeloos levendige schildering van

feestmalen, tournooien en vergaderingen, van het huiselijk leven op Aylva-stins en

het zuiver Nederlandsche in zijne landschappen. Is er ook van karakterontwikkeling

weinig te bespeuren, - Reinout wekt een medelijden zonder sympathie, hij is noch

goed, noch slecht, bij gemis van het rechte leven onpoëtisch, - de karakterteekening

is, in haar typische manier, dikwijls ver van verwerpelijk. De Bisschop en de abt van

St. Odulf beloonen de moeite der bestudeering. Zorgvuldig is de ontwakende liefde

bij Deodaat en zijn zelfstrijd weergegeven. Geblaseerdheid alleen ontzegt Madzy

zekere aantrekkelijkheid. Ook den Friezen is over 't algemeen, Adeelen in de eerste

plaats, verdienstelijke karakteristiek ten deel gevallen. Madzy verloochent doorgaans

de eigenaardigheden harer Friesche afkomst niet. Het moge aan den lezer verblijven

deze opmerkingen te vermenigvuldigen en te illustreeren.

Wij hebben thans ons plan ten uitvoer gelegd. Een boek dat leerzaam is door

zijne fouten en zijne deugden beide, hebben wij uit het

Taal en Letteren. Jaargang 2

1 2 ... 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 ... 439 440

Žádné komentáře

Engel IB144 Uživatelský manuál Strana 52